ગુજરાત સહિત સમગ્ર ભારતમાં ઘણા ગામોમાં ગ્રામ પંચાયત દ્વારા મળતી સરકારી ગ્રાન્ટના ખોટા ઉપયોગ અને ભ્રષ્ટાચારના સમાચાર અવારનવાર સામે આવતા રહ્યા છે. ઘણીવાર કાગળ પર કામ બતાવવામાં આવે છે પરંતુ જમીન પર હકીકતમાં કંઈ જોવા મળતું નથી. આવી સ્થિતિમાં સામાન્ય નાગરિક પાસે સાચી માહિતી મેળવવાનો કોઈ સીધો રસ્તો હોતો નથી.
આ સમસ્યાનો ઉકેલ લાવવા માટે ભારત સરકારે eGramSwaraj Portal અને મોબાઈલ એપ શરૂ કરી છે, જેના દ્વારા કોઈપણ નાગરિક પોતાના ગામની નાણાકીય અને વિકાસ સંબંધિત તમામ વિગતો ઘરેબેઠા, મફતમાં અને પારદર્શી રીતે જોઈ શકે છે.
eGramSwaraj Portal શું છે?
eGramSwaraj એ ભારત સરકારના ગ્રામીણ વિકાસ અને પંચાયત રાજ વિભાગ દ્વારા તૈયાર કરવામાં આવેલ એક ડિજિટલ પોર્ટલ છે. આ પોર્ટલ 2023 થી સંપૂર્ણ રીતે કાર્યરત છે. તેનો મુખ્ય હેતુ ગ્રામ પંચાયતોના કાર્યમાં પારદર્શિતા, જવાબદારી અને હિસાબદારી વધારવાનો છે.
આ પોર્ટલ પર ગ્રામ પંચાયતને મળતી તમામ સરકારી ગ્રાન્ટ, વિકાસ કામો, ખર્ચ, બાકી કામો અને જવાબદાર અધિકારીઓની માહિતી જાહેર કરવામાં આવે છે જેથી ગામના નાગરિકો પોતે જ દેખરેખ રાખી શકે.
eGramSwaraj Portal પરથી તમને શું માહિતી મળી શકે?
eGramSwaraj Portal પર ગામના વિકાસ સાથે જોડાયેલી અનેક મહત્વપૂર્ણ વિગતો સરળ રીતે જોઈ શકાય છે. અહીં તમને જાણવા મળશે કે તમારા ગામને કઈ યોજના હેઠળ કેટલી ગ્રાન્ટ મળી છે, તે ગ્રાન્ટ ક્યાં ખર્ચાઈ છે અને કયા કામો હજુ અધૂરા છે.
MGNREGA, 15th Finance Commission જેવી મોટી યોજનાઓની ગ્રાન્ટ ક્યારે આવી, કેટલા રૂપિયા ખર્ચાયા અને કેટલા બાકી છે
આ બધું વિગતવાર રીતે દર્શાવવામાં આવે છે. તે ઉપરાંત રસ્તા, પાણીની લાઈનો, નાળાં, તળાવ, સ્ટ્રીટ લાઈટ જેવા વિકાસ કામોની પ્રગતિ પણ સ્પષ્ટ રીતે જોઈ શકાય છે.
સરપંચ અને પંચાયત સંબંધિત માહિતી
આ પોર્ટલ પર માત્ર કામો જ નહીં, પરંતુ સરપંચ અને ગ્રામ પંચાયતની વિગતો પણ ઉપલબ્ધ હોય છે. જેમ કે સરપંચનું નામ, સંપર્ક વિગતો, બજેટ દસ્તાવેજો અને પંચાયત દ્વારા મંજૂર કરાયેલ યોજનાઓ. આ માહિતીથી નાગરિકોને ખબર પડે છે કે ગામના વિકાસ માટે કોણ જવાબદાર છે અને કયા નિર્ણયો લેવાયા છે.
ભ્રષ્ટાચાર સામે નાગરિક કેવી રીતે પગલાં લઈ શકે?
જો તમને લાગે કે કોઈ કામ માત્ર કાગળ પર બતાવવામાં આવ્યું છે પરંતુ વાસ્તવમાં થયું નથી, તો eGramSwaraj Portal પર જોઈ શકાયેલી માહિતી આધાર બનાવીને તમે આગળ પગલાં લઈ શકો છો. તમે પોર્ટલ પર ઉપલબ્ધ ડેટાના આધારે RTI (માહિતીનો અધિકાર) હેઠળ અરજી કરી શકો છો અથવા ઓનલાઈન ફરિયાદ નોંધાવી શકો છો. આ ઉપરાંત, જિલ્લા વિકાસ અધિકારી (DDO) અથવા અન્ય સંબંધિત અધિકારીઓને પણ આ માહિતી આપી શકાય છે.
eGramSwaraj Portal પર ગામની માહિતી કેવી રીતે ચેક કરવી?
eGramSwaraj Portal નો ઉપયોગ કરવો ખૂબ જ સરળ છે. કોઈ ખાસ ડોક્યુમેન્ટ કે રજિસ્ટ્રેશનની જરૂર નથી. સૌપ્રથમ તમે https://egramswaraj.gov.in વેબસાઇટ ખોલો અથવા Google Play Store / iOS App Store માંથી eGramSwaraj મોબાઈલ એપ ડાઉનલોડ કરો.
પછી “Citizen Login” અથવા “Public Access” વિકલ્પ પસંદ કરો. અહીં OTP આધારિત લોગિન થાય છે એટલે કોઈ મુશ્કેલી નથી. લોગિન થયા પછી “Search Gram Panchayat” વિકલ્પમાં તમારા ગામનું નામ, તાલુકો અને જિલ્લો પસંદ કરો.
રિપોર્ટ્સ અને ગ્રાન્ટની વિગતો કેવી રીતે જોવી?
ગામ પસંદ કર્યા પછી “Reports” વિભાગમાં જઈ શકાય છે. અહીં બે મુખ્ય વિકલ્પો મળે છે. Financial Reports માં તમને ગ્રાન્ટ, બજેટ અને ખર્ચની સંપૂર્ણ માહિતી મળશે.
Work Reports માં વિકાસ કામોની યાદી, તેની હાલની સ્થિતિ અને બાકી કામોની વિગતો જોવા મળશે. આ તમામ માહિતી PDF સ્વરૂપે ડાઉનલોડ પણ કરી શકાય છે અને ગ્રાફ દ્વારા બજેટ કેટલું વપરાયું છે તે પણ સ્પષ્ટ રીતે દેખાય છે.
ગ્રાફ અને રંગો દ્વારા કામોની સ્થિતિ
eGramSwaraj Portal પર કામોની સ્થિતિ રંગીન ગ્રાફ દ્વારા દર્શાવવામાં આવે છે. લીલો રંગ બતાવે છે કે કામ પૂર્ણ થયું છે, જ્યારે લાલ રંગ દર્શાવે છે કે કામ મોડું છે અથવા હજુ બાકી છે. આ રીતે કોઈપણ નાગરિક સરળતાથી સમજી શકે છે કે ગામનો વિકાસ કેટલો આગળ વધ્યો છે.
શંકાસ્પદ બાબત જણાય તો શું કરવું?
જો પોર્ટલ પર જોઈને તમને કોઈ શંકાસ્પદ બાબત જણાય, તો તમે તરત જ પગલાં લઈ શકો છો. તમે eGramSwaraj Portal પર ફરિયાદ નોંધાવી શકો છો, RTI કરી શકો છો અથવા સ્થાનિક અધિકારીઓને જાણ કરી શકો છો. આ રીતે નાગરિકો પોતે જ ભ્રષ્ટાચાર સામે અવાજ ઉઠાવી શકે છે.
મદદ અને સંપર્ક માહિતી
જો તમને પોર્ટલ વાપરવામાં કોઈ મુશ્કેલી આવે, તો ભારત સરકાર દ્વારા આપવામાં આવેલ ટોલ-ફ્રી હેલ્પલાઈન નંબર 1800-11-5566 પર સંપર્ક કરી શકો છો. વધુ માહિતી માટે સત્તાવાર વેબસાઇટ egramswaraj.gov.in ની મુલાકાત લઈ શકાય છે.
તમારું ગામ – તમારી જવાબદારી
ગામનો વિકાસ માત્ર સરકાર કે સરપંચની જવાબદારી નથી, પરંતુ દરેક નાગરિકની જવાબદારી છે. eGramSwaraj Portal દ્વારા હવે તમને તમારા ગામની ગ્રાન્ટ, ખર્ચ અને વિકાસ કામોની માહિતી જાણવા સંપૂર્ણ હક્ક મળ્યો છે. આજે જ eGramSwaraj Portal પર જઈને તમારા ગામની સાચી સ્થિતિ તપાસો અને જાગૃત નાગરિક બનશો.
Disclaimer
આ લેખમાં આપેલી માહિતી જાહેરમાં ઉપલબ્ધ સત્તાવાર eGramSwaraj Portal આધારિત છે. કોઈપણ નિર્ણય લેતા પહેલા સત્તાવાર વેબસાઇટ પર તાજી માહિતી તપાસવાની સલાહ આપવામાં આવે છે.
ગ્રામ પંચાયત ગ્રાન્ટ અને વપરાશ જાણવા તથા વધુ માહિતી માટે – અહીં ક્લિક કરો
Himanshu PandyaMahitiGovt.Com ના સ્થાપક અને કન્ટેન્ટ ક્રિએટર. સરકાર સંબંધિત નોકરીઓ, યોજનાઓ અને સૂચનાઓને સરળ અને સ્પષ્ટ રીતે રજૂ કરવાનો મારો સતત પ્રયાસ છે, જેમાં દરેક માહિતી સત્તાવાર સ્ત્રોત પરથી ચકાસવામાં આવે છે.